Quần áo bền lâu nhờ được giặt ít hơn và nhẹ tay hơn: đọc ký hiệu giặt trên mác, lộn trái trước khi giặt, dùng nước mát, cho đồ mỏng vào túi lưới, không vắt xoắn, phơi trong bóng râm, rồi treo hoặc gấp đúng kiểu cho từng loại vải. Chừng đó việc nhỏ có thể làm món đồ sống gấp mấy lần.
Chào bạn, đây là Nhà Tạo Mẫu. Phần lớn quần áo không hỏng vì mặc, mà hỏng vì giặt. Tập này là những thói quen giặt giũ mà người làm nghề tạo mẫu áp dụng với đồ của khách, rất dễ làm theo ở nhà.
Đọc ký hiệu giặt: mác nhỏ, thông tin lớn
Mỗi món đồ thường có một mác nhỏ ở sườn hoặc cổ với vài ký hiệu hình học. Hình chậu nước là giặt, số chấm hoặc con số bên trong chỉ nhiệt độ tối đa. Chậu có hình bàn tay là chỉ giặt tay. Chậu bị gạch chéo là không giặt nước.
Hình tam giác liên quan tới chất tẩy, gạch chéo là không dùng chất tẩy. Hình vuông là phơi sấy, vuông có vòng tròn bên trong là sấy máy. Hình bàn ủi với số chấm chỉ mức nhiệt ủi. Hình tròn là giặt khô chuyên nghiệp.
Bạn không cần thuộc lòng. Chỉ cần nhớ: càng nhiều chấm càng nóng, gạch chéo là không. Lần đầu giặt món mới, liếc qua mác một lần là đủ.
Nhiều người cắt mác vì nó cọ ngứa. Trước khi cắt, chụp ảnh lại để lần sau còn tra.
Mác giặt thường ghi mức an toàn cho cả món đồ, kể cả phần lót, chỉ thêu, hình in. Có lúc nó thận trọng hơn mức cần thiết, nhưng với món quý hoặc món mới mua, cứ theo đúng mác cho lần giặt đầu. Khi đã quen tính nết món đồ, bạn mới linh hoạt dần.
Giặt nhẹ tay: lộn trái, nước mát, túi lưới
Lộn trái quần áo trước khi giặt giúp mặt ngoài ít bị cọ xát, đỡ xù lông, đỡ phai màu, và hình in không bị bong. Quần jean, áo thun in, đồ màu đậm đặc biệt nên lộn trái.
Nước mát hoặc ấm vừa đủ sạch cho phần lớn quần áo hằng ngày. Nước nóng làm co cotton, len, làm phai màu nhanh và làm hỏng sợi co giãn.
Kéo khoá, cài khuy trước khi giặt để răng khoá không móc vào đồ khác. Cho đồ lót, đồ mỏng, đồ có dây vào túi giặt lưới. Đừng nhồi máy quá đầy, quần áo cần không gian để chuyển động.
Chế độ giặt nhẹ và vắt tốc độ thấp hợp với đồ mỏng, lụa, viscose, len. Đồ len, lụa quý nên giặt tay: ngâm nhẹ, bóp nhẹ, không chà, không vắt xoắn, ép nước bằng khăn.
Dùng lượng bột giặt vừa đủ. Nhiều hơn không sạch hơn, chỉ làm cặn bám lại trên vải và da.
Phơi đúng cách trong khí hậu Việt Nam
Nắng gắt làm phai màu và làm sợi yếu đi, đặc biệt với đồ màu đậm, lụa và đồ có sợi co giãn. Phơi trong bóng râm thoáng gió, lộn trái, là cách giữ màu tốt nhất.
Đồ len và đồ dệt kim nặng nước nên phơi nằm ngang trên giàn lưới hoặc khăn khô. Treo khi ướt, trọng lượng nước kéo áo dài ra, vai bị hằn móc.
Áo sơ mi phơi trên móc, giũ phẳng và vuốt cổ, nẹp khuy trước khi phơi sẽ đỡ phải ủi nhiều.
Mùa nồm miền Bắc hoặc mùa mưa, quần áo phơi lâu khô dễ có mùi. Phơi trong nhà có quạt, máy hút ẩm, hoặc để khoảng cách thưa giữa các món. Đừng gấp cất khi còn ẩm.
Giặt ít hơn và xử lý vết bẩn sớm
Không phải món nào cũng cần giặt sau mỗi lần mặc. Áo khoác, quần jean, quần tây, áo len mặc ngoài lớp áo khác có thể mặc vài lần mới giặt, nếu không dính bẩn hay mồ hôi. Treo lên chỗ thoáng sau khi mặc để bay mùi.
Ngược lại, đồ lót, áo thun sát người, đồ tập nên giặt sau mỗi lần mặc, nhất là trong khí hậu nóng ẩm.
Vết bẩn xử lý càng sớm càng dễ. Thấm, đừng chà mạnh, từ ngoài vào trong để không loang. Vết dầu mỡ, vết mực, vết máu mỗi loại có cách xử lý riêng, nhưng nguyên tắc chung là thử trước ở chỗ khuất, và tránh nước nóng với vết máu vì nước nóng làm vết bám chặt hơn.
Vết ố vàng nách áo trắng đã nói ở tập mặc mát. Giặt sớm là cách phòng hiệu quả nhất.
Một thói quen nhỏ của người làm nghề là treo một chiếc móc riêng sau cửa phòng cho đồ đã mặc một lần mà còn sạch. Nó không quay lại tủ chung với đồ vừa giặt, cũng không vào giỏ đồ bẩn. Nhờ vậy bạn nhớ món nào cần mặc tiếp, và tủ đồ luôn thơm.
Treo hay gấp, và cất giữ lâu dài
Treo những món dễ nhăn và có cấu trúc: áo sơ mi, áo khoác, quần tây, váy liền, đồ lụa. Dùng móc có vai rộng cho áo khoác để vai không bị nhô hai cục. Móc kẹp cho quần, chân váy.
Gấp những món dệt kim và co giãn: áo len, áo thun, đồ thể thao. Treo lâu làm chúng dài ra và vai bị hằn móc.
Để quần áo có không gian. Tủ nhồi chặt làm đồ nhăn, bí hơi, dễ ẩm mốc. Giày nên luân phiên, để mỗi đôi có thời gian khô sau khi đi.
Kiểm tra tủ định kỳ để phát hiện sớm dấu hiệu gián, mọt, nấm mốc. Những gói hương liệu khô như vỏ quế, túi long não đặt trong tủ được nhiều nhà dùng để đuổi côn trùng, nhưng long não có mùi mạnh, nên để xa tầm tay trẻ nhỏ và không đặt tiếp xúc trực tiếp với đồ lụa.
Một món đồ được chăm đúng có thể mặc nhiều năm. Thử áp dụng một thay đổi nhỏ cho lần giặt tới, như lộn trái và phơi bóng râm. Vài tháng sau so màu áo, bạn sẽ thấy khác biệt.
Câu hỏi thường gặp
Có nên giặt quần jean thường xuyên không?
Quần jean không cần giặt sau mỗi lần mặc. Giặt ít, lộn trái, nước mát giúp giữ màu và dáng. Khi bẩn hoặc có mùi thì giặt, đừng cố để quá lâu.
Làm sao giặt áo len không bị co?
Giặt tay với nước mát hoặc ấm nhẹ, bóp nhẹ, không chà, không vắt xoắn, ép nước bằng khăn rồi phơi nằm ngang. Tránh nước nóng và máy sấy.
Sấy quần áo bằng máy có hại không?
Máy sấy nhiệt cao có thể làm co cotton, làm hỏng sợi co giãn và đồ len. Nếu dùng, chọn nhiệt thấp và lấy đồ ra khi còn hơi ẩm.
Ủi quần áo sao cho không bóng vải?
Ủi mặt trái, hoặc lót một lớp vải mỏng khi ủi mặt phải đồ màu tối, và chỉnh nhiệt đúng ký hiệu. Bàn ủi hơi nước hợp với nhiều loại vải hơn.
Quần áo trắng bị ngả màu xám thì làm sao?
Thường do giặt chung với đồ màu, dùng quá nhiều bột giặt hoặc nước cứng. Giặt đồ trắng riêng, dùng lượng bột vừa phải và xả kỹ giúp giữ màu trắng lâu hơn.