Học nghề tạo mẫu nên bắt đầu từ ba việc làm song song: luyện mắt bằng cách nhìn và phân tích thật nhiều, học kiến thức nền về cơ thể, màu sắc, chất liệu và lịch sử trang phục, và bước vào làm việc thật càng sớm càng tốt, qua làm trợ lý hoặc tự làm những bộ ảnh nhỏ với bạn bè.
Chào bạn, đây là Nhà Tạo Mẫu. Nhiều bạn trẻ nhắn hỏi muốn làm stylist thì học ở đâu. Câu trả lời thật thà là: ở mọi nơi, và phần lớn là ngoài lớp học. Tập này là một lộ trình mình ước đã có khi mới vào nghề.
Luyện mắt: nhìn, phân tích, ghi lại
Con mắt thẩm mỹ không phải năng khiếu bẩm sinh hoàn toàn. Nó được luyện bằng việc nhìn thật nhiều và hỏi vì sao. Vì sao bộ đồ này đẹp, vì sao bộ kia lệch. Màu gì, tỉ lệ ra sao, chất liệu gì, chỗ dừng mắt ở đâu.
Ngồi quán cà phê, ghế đá phố đi bộ, quan sát người qua đường. Ký hoạ nhanh bộ đồ, ghi chú vài chữ. Không cần vẽ đẹp, chỉ cần nắm được bố cục.
Xem tạp chí, sách ảnh thời trang, phim có phục trang tốt. Dừng hình, phân tích từng bộ. Lưu những gì bạn thích và cả những gì bạn không thích, kèm lý do.
Đi bảo tàng, triển lãm tranh. Hội hoạ dạy về màu và bố cục rất nhiều. Người tạo mẫu giỏi thường lấy cảm hứng từ ngoài thời trang.
Làm việc này đều đặn mỗi ngày một chút, sau vài tháng bạn sẽ thấy mắt mình nhanh hơn hẳn.
Học kiến thức nền tảng
Cơ thể người: các dáng người, tỉ lệ, cách quần áo tác động lên thị giác. Đây chính là nội dung chuyên mục phối đồ theo dáng người, nhưng người làm nghề cần hiểu sâu hơn để làm với mọi cơ thể.
Màu sắc: bánh xe màu, sắc ánh da, độ tương phản, màu trên ống kính. Chất liệu: tên các loại vải, cách chúng rủ, nhăn, bắt sáng, cách chăm sóc.
Cấu trúc trang phục: đường may, rập, cách sửa nhanh. Học khâu tay cơ bản, ghim, may vài đường máy. Một khoá may cơ bản ngắn hạn rất đáng giá.
Lịch sử trang phục: các kiểu dáng qua từng thời kỳ, trang phục truyền thống Việt Nam và các nước. Rất nhiều yêu cầu tạo mẫu nhắc tới một thập niên hay một phong cách cổ điển, bạn cần biết nó trông thế nào và chính xác.
Có trường lớp dạy thiết kế và tạo mẫu, cũng có rất nhiều sách, khoá học ngắn. Chọn nơi có người dạy đang làm nghề thật và cho bạn thực hành nhiều.
Làm trợ lý: trường học thật
Hầu hết người tạo mẫu chuyên nghiệp đều từng làm trợ lý. Đây là cách học nhanh nhất về nghề thật: cách mượn đồ, cách quản lý giá đồ, cách xử lý sự cố trên trường quay, cách làm việc với cả đội.
Việc của trợ lý thường là khuân đồ, hấp đồ, sắp xếp, ghi chép, chạy đi mua thứ thiếu, trả đồ. Không lung linh, nhưng mỗi việc dạy bạn một điều.
Tìm cơ hội làm trợ lý qua mạng xã hội của những người tạo mẫu bạn ngưỡng mộ, qua các nhóm nghề, qua người quen làm nhiếp ảnh, trang điểm. Gửi tin nhắn ngắn gọn, lịch sự, kèm vài hình ảnh bạn đã làm nếu có.
Khi làm trợ lý, đúng giờ, chăm chỉ, kín miệng về khách hàng và dự án, không đăng ảnh hậu trường khi chưa được phép. Uy tín bắt đầu từ những buổi đầu tiên.
Hỏi rõ trước về chuyện thù lao. Có những việc đầu tiên thù lao thấp hoặc chỉ để học, nhưng bạn nên biết rõ để tự quyết định, và không làm không công vô thời hạn.
Tự làm bộ ảnh nhỏ
Đừng chờ được thuê mới bắt đầu tạo mẫu. Rủ một người bạn biết chụp ảnh, một người bạn làm mẫu, và tự làm một bộ ảnh nhỏ. Dùng đồ của chính mình, đồ mượn bạn bè, đồ cũ.
Đặt cho bộ ảnh một ý tưởng rõ: một màu chủ đạo, một câu chuyện, một bối cảnh. Làm bảng ý tưởng như làm cho khách thật. Mỗi bộ ảnh là một bài tập và một mảnh ghép cho hồ sơ năng lực.
Thử nhiều kiểu: một bộ thương mại đơn giản, một bộ biên tập sáng tạo, một bộ tạo mẫu cho người thường. Bạn sẽ dần biết mình thích mảng nào.
Nhờ người trong nghề nhận xét. Lời góp ý thẳng thắn từ người đi trước quý hơn nhiều lời khen của bạn bè.
Xây mối quan hệ và kiên nhẫn
Nghề tạo mẫu sống bằng mối quan hệ: nhiếp ảnh, trang điểm, làm tóc, người mẫu, các cửa hàng cho mượn đồ, khách hàng. Phần lớn công việc đến qua giới thiệu.
Đối xử tốt với mọi người trong đội, kể cả người mới. Người trợ lý hôm nay có thể là nhiếp ảnh gia giới thiệu bạn ngày mai.
Giữ lời hứa, trả đồ đúng hẹn, trả lời tin nhắn đúng giờ. Những điều nhỏ đó làm nên uy tín nhiều hơn tài năng.
Nghề này cần thời gian. Những năm đầu thường vất vả, thu nhập chưa đều. Kiên nhẫn và tiếp tục học là cách duy nhất.
Nếu bạn đang nghe tập này và nghĩ tới nghề tạo mẫu, hãy bắt đầu từ hôm nay: ra ghế đá, quan sát ba người qua đường, và ghi lại vì sao bộ đồ của họ hợp hay không hợp.
Câu hỏi thường gặp
Có nên học trường thời trang để làm stylist không?
Trường lớp cho nền tảng có hệ thống và mối quan hệ, rất có ích. Tuy vậy không bắt buộc. Nhiều người tạo mẫu giỏi tự học kết hợp làm trợ lý. Quan trọng nhất vẫn là thực hành.
Không có tiền mua đồ thì làm bộ ảnh thế nào?
Dùng đồ của chính mình, mượn bạn bè, mua đồ cũ, và tập trung vào cách phối hơn là món đắt. Người làm nghề đánh giá ý tưởng và cách bạn kết hợp, không đánh giá giá tiền món đồ.
Làm trợ lý bao lâu thì nên tự làm?
Không có mốc cố định. Khi bạn đã tự tin xử lý trọn một buổi chụp từ chuẩn bị tới trả đồ, và có hồ sơ năng lực đủ cho mảng mình muốn, đó là lúc thử nhận việc riêng.
Học tạo mẫu online có hiệu quả không?
Khoá online hữu ích cho kiến thức nền như màu sắc, chất liệu, lịch sử. Kỹ năng thực tế như chỉnh đồ trên người, làm việc trên trường quay thì cần thực hành trực tiếp.
Người lớn tuổi chuyển nghề sang tạo mẫu có muộn không?
Không muộn. Kinh nghiệm sống, sự tinh tế và khả năng lắng nghe là lợi thế, đặc biệt ở mảng tạo mẫu cá nhân, nơi khách hàng thường là người trưởng thành.
